جدید No picture مشاهده عکس بزرگتر

بررسی احکام و مقادیر دیه در حقوق کیفری ایران و فقه حنفی

پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد

رشته حقوق گرایش جزا و جرم شناسی

فرمت محصول : word

جدید

14,900 تومان

توضیحات

چکیده:

دیه نهادی مهم در حقوق اسلام است که به جهت منابع مطلوب اجتماعی و اقتصادی در جهت حفظ حرمت خون انسان و جبران ضرر و زیان ناشی از صدمات جسمانی به عنوان حکمی امضایی از سوی شارع مقدس مورد تأیید قرار گرفته است. حکمی که بلا شک با تغییراتی که شارع در آن به وجود آورده است یکی از احکام مترقی اسلام به شمار می­آید.

تاریخچه نظام دیه در ایران قبل از انقلاب اسلامی مبین این امر است که دیه مبتنی بر یک ضابطه عرفی بوده است اما از زمان انقلاب شکوهمند اسلامی گام­های بلندی در جهت اسلامی­کردن قوانین برداشته شد که دیه نیز از این قاعده مستثنی نبود.

در این پایان­ نامه که عنوان آن بررسی احکام و مقادیر دیه در حقوق کیفری ایران و فقه حنفی می­باشد، سعی بر این داشتیم تا با تحلیل احکام و مقادیر دیه از منظر قانون­گذار و فقهای اسلامی و بیان نظرات فقهای حنفی به تبیین مسائل پرداخته و ایرادات و کاستی­های قانون را بازگو نماییم.

موضوع مورد بحث در دو بخش تدوین شده که در بخش اول به تعریف مسائل اساسی مربوط به بحث دیات پرداخته و سیر تحولات تاریخی آن را بررسی می­نماییم تا مراحل شکل­گیری دیه به عنوان جبران خسارت را نمایان سازیم و در ادامه به ماهیت دیات که امروزه به یکی از مسائل اساسی میان حقوق­دانان تبدیل شده است می­پردازیم. همان­طور که می­دانیم برای تحقق هر امری می­بایست شرایط و ارکان تحقق آن بررسی شود. دیه نیز از این قاعده مستثنی نیست لذا در این قسمت به دنبال آنیم تا بدانیم برای تحقق دیه نیاز به چه شروطی است و آیا جمع این شرایط، شرط است یا با نبود یکی از آنها نیز می­توان مرتکب را مسئول دانست.

در بخش دوم به مقادیر دیه در سه نوع از جنایات (عمدی، شبه عمدی و خطای محض) اشاره کرده و با بیان مصادیق دیه، اصل بودن یا نبودن و موضوعیت و طریقیت آن را بررسی خواهیم کرد، همچنین به تحلیل مهلت­های در نظر گرفته شده از طرف قانون­گذار خواهیم پرداخت و در پایان به اشخاصی که مسئول در پرداخت دیه می­باشند اشاره نموده و از آنجایی که نهاد عاقله به عنوان یکی از مهمترین مسائل و مشکلات در جامعه امروزی محسوب می­شود، به آن پرداخته و در انتها با نتیجه گیری و ارائه پیشنهاد رساله خود را به پایان خواهم برد.

امید است که نگارش این رساله بتواند اندکی در روشن نمودن زوایای تاریک نظام دیه تأثیر گذار باشد و قطعاً رساله حاضر دارای نواقص و کاستی­هایی می­باشد که برطرف نمودن آن نیاز به سعی و تلاش بیشتر دارد.

واژگان کلیدی:

دیه، عاقله، مقادیر، جنایت، ماهیت، حنفی

فهرست مطالب

مقدمه………...…………………………………………………………………………………………………….11

بخش اول: مفاهیم، پیشینه، ماهیت و درآمدی بر ارکان و شرایط تحقق دیه……………………………… 15

فصل اول: مفاهیم و تحولات تاریخی…………………………………………………………………………...16

   مبحث اول: واژه شناسی……………………………………………………………………………………...16

       گفتار اول: واژگاناصلی…………………………………………………………………………………..16

           الف) دیه………………………………………………………………………………………………..16

           ب) ارش………………………………………………………………………………………………..25

           ج) حکومت…………………………………………………………………………………………….31

       گفتار دوم: واژگان مرتبط………………………………………………………………………………..34

           الف) طریقیت………………………………………………………………………………………….34

           ب) موضوعیت…………………………………………………………………………………………35

           ج) عاقله……………………………………………………………………………………………….36

   مبحث دوم: پیشینه تاریخی……………………………………………………………………………...…39

       گفتار نخست: دوران قبل از اسلام……………………………………………………………………..40

           الف) در دوران قدیم…….……………………………………………………………………………..40

           ب) در دوران یونانیان……..………….………………………………………………………………41

           ج)در دوران رومیان……………......………………………………………………………………..42

           د)در دوران اعراب جاهلی………...…………………………………………………………………46

       گفتار دوم: دوران پس از اسلام…….…………………………….….………………………………….50

           الف) در دوران پیامبر……..…….……….……………………………………………………………50

           ب) در دوران کنونی……………….…………….…………………………………………………..52

فصل دوم: ماهیت دیه و درآمدی بر شرایط تحقق آن………..…………………………….…………….. 54

   مبحث اول: ماهیت دیه……………………………….……………………………………………………55

       گفتار اول: از دیدگاه فقهی…………………………….……………………………………………….55

       گفتار دوم: از دیدگاه قانون….………………….....……………………………….……………………59

       گفتار سوم: از دیدگاه حقوقی…………………………….…………………………………………….63

         الف) ماهیت جزایی………………………………………………………………………………….63

           ب) ماهیت خسارت………………….………………………………………………………………65

           ج) ماهیت دوگانه……………..……………………………………………………………………..69

   مبحث دوم: شرایط و ارکان تحقق دیه……..…………………………………………………………….71

     گفتار اول: وجود فعل زیان­بار………..…………………………………………………………………73

           الف) فعل زیان­بار و عدم مشروعیت………..………………………………………………………73

           ب) فعل زیان­بار و وجود تقصیر………………..…………………………………………………..77

       گفتار دوم: وجود ضرر و زیان………..………………………………………………………….…….83

       گفتار سوم: متضرر از جرم…………..…….……………………………………………………………88

       گفتار چهارم: رابطه سببیت…………..………………………………………………………….…….92

 

بخش دوم: مقادیر،مصادیق،مهلتومسئولینپرداخت دیه و درآمدی برموضوعیت و طریقیت آن......96

فصل اول: مقادیر، مصادیق و درآمدی بر موضوعیـت و طریقیـت اقسام دیه...................………….……...97

   مبحث اول: مقادیر دیه………..…….……………………………………………………………………..97

       گفتار اول: در جنایات عمدی…..…….……..………………………………………………………..100

       گفتار دوم: در جنایات شبه عمد………..………...………………………………………………….103

       گفتار سوم: در جنایات خطای محض……………...……………...…………………………………107

   مبحث دوم: مصادیق دیه و درآمدی بر موضوعیت و طریقیت و اصل بودن یا نبودن مصـادیق

   آن…………………......………………....…………………………………………………………………110

       گفتار اول: مصادیق دیه….…………......….……….………………………………………...………..111

           الف) شتر……..……………….………………………………………….…….……..…………….111

           ب) گاو……….……………………….……………….……..…….………………………….……114

           ج) گوسفند………….…………………………………………………………..………....……….117

           د) دینار………....………….......…………………………………………………………………...120

           ه) درهم…………......………………………………………………………………………………122

           و) حله یمنی…………………......…………………………………………………………………125

       گفتار دوم: اصیل بودن یا نبودن موارد دیه………........……………………………………….……130

       گفتار سوم: طریقیت و موضوعیت دیه .....….…….……………………………………………….. 132

فصل دوم: مهلت­ها و مسئولین پرداخت……………......…………………………………………………..136

   مبحث اول: مهلت­ها…………….………………………………………………………………………..136

       گفتار اول: در جنایات عمد……………………..…………………………………………………….136

       گفتار دوم: در جنایات شبه عمد و در حکم آن…..……..………………………………………… 141

       گفتار سوم: در جنایات خطای محض و در حکم آن………………..……....……………………..147

   مبحث دوم: مسئولین پرداخت دیه …….……………..……………..………….……………………..151

       گفتار اول: مرتکب……….………………………………..……………………………….…….…...151

       گفتار دوم: عاقله………..…………………………………………...…………………………………155

       گفتار سوم: بیت­المال………..………....……………………...………………………………………166

       گفتار چهارم: بستگان…….……………………………………..………………………………….. 175

نتیجه گیری………...…………..…………….………………………………………………………………179

پیشنهادات…….…………………………………………………………………………..……….…………181

فهرست منابع و مآخذ………………..……..……………………………………………………………….183

 

نقد و بررسی کاربران

هیچ نقدی هم اکنون وجود ندارد

سبد خرید 0 محصول محصول‌ها (خالی)    

سبد خرید من

هیچ محصولی وجود ندارد

ارسال رایگان! ارسال
0 تومان مجموع

پرداخت مشاهده

خانه

محصولات جدید

خبرنامه